GGD Nederland

De vereniging voor alle GGD'en in Nederland beschermt de gezondheid van de inwoners van Nederland.

Thuis insnoepen? The candyman can!

Terug naar het overzicht

Uitgegeven: 26 september 2008 - 16:15

Laatste wijziging: 05 oktober 2009 - 16:18

Een opvallend fenomeen van de laatste jaren is dat kinderen die de avondvierdaagse wandelen aan het eind voor die prestatie door hun ouders beloond worden met snoep. Ik gaf mijn kinderen een medaille uit een speelgoedwinkel of een bos bloemen op de slotavond van de wandeltocht. Zelf kreeg ik als kind, als ik al iets kreeg, een stuk fruit als beloning. Juist vanwege het feit dat het weinig voorkwam, was dat al een traktatie voor mij en snoep zou helemaal een groot feest zijn geweest. Maar helaas, ik kreeg het niet. Sterker nog: ik kreeg één keer per week snoep, op zaterdag, en dat was eigenlijk alleen maar omdat mijn ouders heel zuinig moesten leven en het geld niet hadden voor al die lekkernijen.
Toch is er iets van blijven hangen. Mijn kinderen kregen ook alleen snoep op zaterdag. Een gezonde gewoonte die er onbewust in is geslopen, niet alleen omdat we op vrijdagavond de weekendboodschappen hadden gedaan. Misschien ook omdat je het vroeger zelf ook ervoer als een feest, als iets extra's. Het is zaterdagavond! Dus chips! Dus cola!

Nu heeft snoep niet meer de geur van iets extra's Het is alledaagse kost. Overal waar kinderen komen, zijn de lekkere verleidingen. In elke winkel, in elke kantine, in de snackbars om de hoek. En zie de supermarkt die nu al weer vol ligt met 'al dat lekkers in een of andere hoek' voor Sinterklaas. Daar kunnen die kinderen niks aan doen. Ook thuis is snoepen van iets extra's tot normaal geworden. Menig broodtrommel naar school is ook gevuld met snoep. In die trommel is snoep daarmee gelijk aan brood. Alleen vinden veel kinderen snoep lekkerder. Thuis insnoepen, noem ik dat, als variant op dat andere fenomeen van de jeugd: het indrinken. Want die ongezonde keuze is een makkelijke, misschien wel de makkelijkste keuze geworden. En dat geldt niet alleen voor eten. Ook voor onze broodnodige lichaamsbeweging. Kinderen worden veelal met de auto naar school gebracht, we winkelen van roltrap naar roltrap, we tennissen met Wii achter de computer. Zo worden we z'n allen steeds dikker. In Nederland is één op de zeven kinderen te zwaar en het aantal dreigt toe te nemen.

Terwijl de overheid juist willen stimuleren dat de gezonde keuze de gemakkelijkste wordt. De keuze voor fruit in de schoolkantine, het Voedingscentrum dat niet zo lang geleden pleitte dat de overheid nieuwe verkooppunten van snacks in de buurt van school verbiedt. Of neem het initiatief van de MBO-raad die de wegbezuinigde gymles tijdens de opleiding weer terug probeert te krijgen. Voorkomen van overgewicht heeft een hoge prioriteit bij het huidig kabinet. Dat blijkt onder meer uit het grote aantal lokale projecten ter voorkoming van overgewicht, zoals SchoolGruiten dat ik al in een eerdere column noemde. En alle kinderen worden regelmatig gecontroleerd door de schoolartsen van de GGD. Tijdens deze controle is het gewicht een belangrijk onderwerp.
Maar wat zou er gebeuren als wij met z'n allen de boel de boel laten? Niets meer zouden doen aan preventie? Een snackbar op elke hoek net buiten het schoolplein toestaan? Dat kinderen kunnen snacken dat het een lieve lust is... en dat ze dan misschien uiteindelijk juist liever kiezen voor een bruine boterham met kaas. Het is onzin natuurlijk, maar toch zit er iets in die gedachte. Het gaat ook om zelf verantwoordelijkheid nemen voor gezonde voeding. Want dat is misschien wel het belangrijkste wapen in de strijd tegen overgewicht: gebruik gewoon je gezond verstand. Iedereen weet of voelt dat te dik zijn ongezond is. Vaak kun je er wat aan doen om het te voorkomen, soms ook niet. Preventie heeft enorm veel zin - neem de trap in plaats van de roltrap, eet eens fruit in plaats van een kroket in de schoolpauze - maar er zit nog iets vóór. Vaders en moeders, die spelen een cruciale rol in het eetgedrag van hun kinderen. Dat is geen nieuws, maar wel iets om bij stil te staan (terwijl we tegelijk meer moeten bewegen). Want het is toch een contrast om een gezonde prestatie als de avondvierdaagse een ongezonde beloning te geven. Ik ben daarom ook benieuwd of mijn kinderen hun eventuele kinderen thuis laten insnoepen.


Laurent de Vries