Vrijdag 6 februari was het Zero Tolerance Day, internationale dag tegen 'vrouwelijke genitale verminking'. Over de hele wereld werd aandacht besteed aan dit onderwerp. In Nederland gebeurde dit ook, met een conferentie en veel aandacht in kranten, op televisie en op internet. Ook de politiek is er druk mee. Daarover straks meer.
Meisjesbesnijdenis is een gevoelig onderwerp. Kijk, ik vind het volkomen normaal om te zeggen dat het schandalig is dat meisjes besneden worden. Ik ben niet anders gewend met mijn Nederlandse achtergrond. Maar als je op bent gegroeid in een cultuur waarbinnen meisjesbesnijdenis wel gebruikelijk is, dan kun je niet altijd zonder gevaar tegen meisjesbesnijdenis ingaan. Ook niet als je moeder van een dochter bent. Dan kun je verstoten worden door je familie of sociale omgeving.

Uit de taboesfeer halen
Waar maken we ons druk om, vraag je je misschien af. Hoeveel meiden in Nederland zijn besneden of lopen de kans om besneden te worden? We weten het niet precies, maar iedere besnijdenis is ons één te veel. Want deze verminking heeft niet alleen lichamelijke maar ook grote psychische gevolgen voor de meiden. Nu en later, een leven lang.
Daarom spannen we ons zo in om te voorkomen dat meiden die in Nederland wonen, besneden worden. Hoe doen we dat? Ik ben ervan overtuigd dat het enorm helpt als je meisjesbesnijdenis uit de taboesfeer haalt. Daarom moeten we erover praten, praten, praten: met meiden, met groeperingen, met moeders, vaders en culturele organisaties. Voorkomen is beter dan genezen, niet waar? En bovendien, genezen is in dit geval niet aan de orde.
We weten trouwens ook, dat het helpt als meiden en hun families van anderen weten dat zij ook hun dochter niet laten besnijden. Of, als de moeders durven uitspreken dat zij het vreselijk vinden als hun dochter (ook) besneden wordt omdat zij uit ervaring weten hoe erg dat is. Empowerment heet dat met een mooi wordt: opkomen voor jezelf of je medemens.

Maatregelen nemen
Met praten alleen komen we er niet. Dat begrijp ik ook wel. Daarom steunen we het pakket maatregelen van staatssecretaris Jet Bussemaker, van het Ministerie van Volksgezondheid, Welzijn en Sport. Aangezien de meeste meiden besneden worden tijdens een vakantie in hun thuisland (met name meiden uit Somalië en in mindere mate uit Soedan, Eritrea en Egypte) , vinden we het een prima plan om families die met hun dochter naar het thuisland op vakantie gaan een officieel document mee te geven; hierin staat dan dat meisjesbesnijdenis in Nederland verboden is. En dat de familie en de besnijdster vervolgd worden voor genitale verminking bij terugkomst in Nederland.

Wij zijn blij met alle aandacht voor deze vorm van kindermishandeling. Meisjesbesnijdenis is iets wat medewerkers in de Jeugdgezondheidszorg niet dagelijks tegenkomen. Het is daarom belangrijk om de kennis, geld en aandacht voor dit onderwerp vast te houden en bespreekbaar te maken. Door heel vroeg met ouders in gesprek te gaan kunnen we veel leed voorkomen.

Laurent de Vries