Jeugd
De jeugdgezondheidszorg (JGZ) is een taak van de gemeente. Vaak laten gemeenten de JGZ taken uitvoeren door de GGD’en. De GGD’en onderzoeken kinderen op het consultatiebureau en op school. Ze geven voorlichting over gezondheid, opvoeding en ontwikkeling. Daarnaast maken GGD’en deel uit van de lokale Centra Jeugd en Gezin en ondersteunen en adviseren ze de lokale en landelijke overheid in hun beleid voor een goede zorg voor de jeugd.
Kijk voor alles wat de GGD'en bieden op jeugdgebied naar het totaaloverzicht producten en diensten jeugd.
Onze speerpunten voor 2010 zijn:
• Jeugdgezondheidszorg voor 12-19 jarigen
• Strategische positionering jeugdgezondheidszorg
• Het nieuwe werken en competentieontwikkeling in de jeugdgezondheidszorg
Jeugdgezondheidszorg voor 12-19 jarigen
Adolescenten ondergaan grote lichamelijke en psychosociale veranderingen. Gezond gedrag staat hierbij onder druk, vooral als het gaat om alcohol, roken, drugs, seksueel gedrag, overgewicht en psychosociaal functioneren.
GGD Nederland wil jongeren in de leeftijd van 12 tot 19 een extra keer bij de jeugdarts laten komen. Wij noemen dit ‘de doorgaande lijn’ in het vervolg op de contactmomenten op het consultatiebureau en de basisschool. Door het extra contact met de jeugdarts wordt ongezond gedrag eerder opgemerkt en wordt eerder hulp geboden. Daarnaast kan er aandacht zijn voor schooluitval.
Strategische positionering Jeugdgezondheidszorg
Centra voor Jeugd & Gezin
In 2011 moet iedere gemeente een Centrum voor Jeugd & Gezin hebben. Een centrum waarin alle hulp bij opvoeden en opgroeien op gemeentelijk niveau bij elkaar komt. De JGZ, en daarmee de GGD is een belangrijke partner in het CJG.
Onze plannen voor 2010:
• het ondersteunen van de JGZ en de GGD’en in hun strategische positionering binnen de Centra voor Jeugd en Gezin;
• de JGZ positioneren als belangrijke schakel tussen Zorg- en Adviesteams (ZAT’s) op scholen en de Centra voor Jeugd en Gezin.
Partner in preventieve gezondheidszorg op scholen
GGD Nederland streeft naar samenwerking van JGZ met scholen rondom verzuim van leerlingen. Hier hebben we al diverse trajecten voor opgezet. Bij verzuim wordt er gekeken wat er met de jongeren aan de hand is, medisch, sociaal-medisch of puur sociaal.
In 2010 willen we de JGZ op scholen neerzetten als partner op het gebied van preventieve gezondheidszorg door:
• het verzorgen van gezondheidsanalyses op school niveau;
• adviseren over integrale gezondheidsaanpak binnen het onderwijs (basis onderwijs, voortgezet onderwijs en MBO);
• coördineren van preventieprogramma’s in het onderwijs;
• positioneren van de jeugdarts als ‘bedrijfsarts’ in het voortgezet onderwijs en het MBO te daarmee jongeren in de leeftijdscategorie 12+ beter in beeld krijgen;
• partner zijn bij het kwaliteitskeurmerk Gezonde school;
• specifieke GGD- inspectietaken uitvoeren op scholen samen met onderwijs- en arbeidsinspectie.
Het nieuwe werken en competentieontwikkeling JGZ
De maatschappij verandert en de rol van de GGD binnen de maatschappij ook. Dit is momenteel goed zichtbaar in de JGZ. De huidige moderne jeugdziekten (alcoholverslaving, drugsverslaving, eetstoornissen, vetzucht, depressies, adhd, autisme en astma) vragen niet alleen om de traditionele aandacht is voor de gezonde lichamelijke ontwikkeling van de jeugd, maar ook om aandacht de sociaal geneeskundige ontwikkeling van de jeugd.
Aandacht voor de sociaal medische ontwikkeling kan het beste aan jongeren gegeven worden op gemeentelijk niveau, waar de GGD’en aanwezig zijn. Dan ben je waar je jongeren het beste bereikt: in hun sociale context, zoals op scholen en in buurthuizen.
In de aanpak van de moderne jeugdziekten moeten lokale overheid, onderwijs en zorg samen optrekken. De GGD maakt werk van de ketensamenwerking. Deze samenwerking moet gericht zijn op het tijdig vinden van jeugdigen en jongeren in problemen, op krachtige signalering van trends, op goede doorverwijzing, op garantie van opvolging en terugkoppeling daarvan.
Deze ontwikkeling vergt veel van GGD’en. De werkwijze verandert en dus de benodigde expertise. Innovatie is nodig. Het toerusten van de professionals voor de nieuwe taken pakken wij op, samen met de beroepsverenigingen en anders partners.
Lees meer over deze ontwikkeling in het Rapport Jeugdgezondheidszorg: zijn we op de goede weg?